Ocena: 5.0 / 5.0

Chrzan – zdrowotne właściwości wielkanocnego przysmaku

Chrzan, nazywany słowiańskim żeń-szeniem jest niezwykle popularny szczególnie w okresie świątecznym. Jest nieodzownym elementem polskiej święconki i dominuje na Wielkanocnym stole. Znajdziemy go w żurku, jajach, ćwikle, sałatkach.  Jego walory smakowe zna większość Polaków, nie każdy jednak wie jakimi właściwościami zdrowotnymi się szczyci. W wielu krajach świata, a także w medycynie ludowej do dziś stosowany jest jako jeden z podstawowych środków terapeutycznych. Podczas gdy w Polsce jest przede wszystkim dodatkiem do mięs i sałatek, tak np. w Holandii, Francji czy Szwajcarii uznawany jest za lek.

Właściwości zdrowotne chrzanu

Surowy chrzan jest naturalnym lekarstwem, które wspomaga leczenie wielu chorób i dolegliwości.

  • Wykazuje silne działanie antybakteryjne, antywirusowo i antygrzybiczne,
  • Pełni rolę naturalnego antybiotyku,
  • Udrażnia chore zatoki,

    Zdrowotne właściwości chrzanu

    Zdrowotne właściwości chrzanu

  • Pomaga zwalczyć katar,
  • Wykazuje działanie wykrztuśne,
  • Pomaga w leczeniu zapalenia oskrzeli,
  • Wzmacnia odporność organizmu
  • Zapobiega niestrawności,
  • Wspomaga leczenie bólów kręgosłupa,
  • Wspomaga leczenie reumatoidalnego zapalenia stawów,
  • Wspomaga leczenie nadwyrężenia ścięgien,
  • Pomaga zwalczyć bóle głowy,
  • Reguluje przemianę materii,
  • Pobudza trawienie,
  • Pobudza wydzielanie soków żołądkowych,
  • Ułatwia przyswajanie pokarmów,
  • Poprawia krążenie,
  • Rozrzedza krew,
  • Obniża poziom złego cholesterolu,
  • Wspomaga pracę pęcherzyka żółciowego,
  • Działa moczopędnie,
  • Działa odkażająco,
  • Działa rozgrzewająco,
  • Wykazuje właściwości antynowotworowe. Zmniejsza ryzyko zachorowania na raka płuc, raka pęcherza, raka przełyku czy raka żołądka.

W kosmetyce:

  • Likwiduje przebarwienia i piegi,
  • Wybiela cerę,
  • Wygładza zmarszczki,
  • Zmniejsza oznaki starzenia się skóry,
  • Wspomaga leczenie trądziku.

Składniki odżywcze

Chrzan jest bogaty w witaminy (witaminę A, witaminę B6, witaminę C, witaminę E, witaminę K, tiaminę, ryboflawinę, niacynę, kwas foliowy), składniki mineralne (magnez, żelazo, wapń, fosfor, cynk, sód, potas, siarka), kwasy tłuszczowe, flawonoidy (rutynę, kwercetynę), fitoncydy (naturalne substancje bakteriobójcze), związki azotowe, glikozydy, olejki eteryczne. Jest źródłem białka, tłuszczu, węglowodanów, błonnika.

Najwięcej właściwości zdrowotnych ma surowy chrzan, dlatego najlepiej jest go spożywać zaraz po utarciu. Warto wiedzieć, że warzywo jest naprawdę niskokaloryczne – w 100 g chrzanu znajduje się zaledwie 70 kalorii.

Chrzan – przeciwwskazania

Kto nie powinien spożywać chrzanu?

Kto nie powinien spożywać chrzanu?

Chrzanu nie powinny spożywać osoby zmagające się z chorobami tarczycy, wolem, chorobami wątroby, niewydolnością nerek, wrzodami żołądka, zgagą.

Pozostali mogą zjeść maksymalnie 40 g tartego chrzanu, co odpowiada około 4 łyżeczkom. Nadmiar chrzanu może wywołać podrażnienia jelit, błony śluzowej żołądka, nerek.

W jakiej formie można wykorzystywać chrzan?

Chrzan domowy – dodatek do potraw

Składniki:

  • Starty korzeń chrzanu,
  • Pół szklanki wody,
  • Sok z cytryny,
  • Szczypta soli,
  • Odrobina cukru.

Umyty, starty na tarce na drobnych oczkach chrzan, należy zmieszać z przegotowaną wodą, sokiem z wyciśniętej cytryny, solą i cukrem. Jeśli chcemy uzyskać chrzan łagodny – używamy wody gorącej, jeśli chcemy, żeby chrzan był ostry wykorzystujemy wodę zimną. Można też dodać do chrzanu śmietanę lub jogurt naturalny – według uznania. Tak przygotowany chrzan nakładamy do słoiczków, po kilku dniach jest gotowy do spożycia. Można nim smarować m.in. pieczywo, mięso, wędliny.

Syrop chrzanowy – naturalny antybiotyk

Składniki:

  • 200 g startego chrzanu,
  • 200 g płynnego miodu (najlepiej lipowego),
  • 5 łyżek soku z cytryny.

Starty chrzan należy wymieszać z sokiem z cytryny, a następnie odstawić na 60 min. Po tym czasie odciskamy powstały sok przez gazę, dodajemy do niego miód. Syrop pijemy rozcieńczony w przegotowanej wodzie.

Syrop pomaga podczas przeziębień, łagodzi kaszel, katar, zwalcza ból gardła. Działa przeciwzapalnie, antybakteryjnie, antywirusowo i antygrzybicznie.

Nalewka z chrzanu – do nacierania

Składniki:

  • Starty korzeń chrzanu,
  • 1 szklanka wódki.

Starty korzeń chrzanu należy zalać wódką i odstawić na dobę pod przykryciem. Po tym czasie nalewka jest gotowa do nacierania bolących miejsc.

Nalewka chrzanowa znajduje zastosowanie w bólach reumatycznych, w bólach mięśni i bólach stawów.

Chrzanowy okład rozgrzewający

Składniki:

  • Starty korzeń chrzanu.

Korzeń chrzanu należy zetrzeć na tarce o drobnych oczkach, a następnie nałożyć go na gazę i przyłożyć do zmienionych chorobowo miejsc. Okład należy przykryć folią i kocem w celu dodatkowego rozgrzania.

Okład działa rozgrzewająco i przeciwbólowo. Znajduje zastosowanie w leczeniu bólów reumatycznych, w bólach mięśni, bólach stawów, w nadwyrężeniach ścięgien.

Wino z chrzanu

Składniki:

  • Starty korzeń chrzanu,
  • 0,5 litra wina białego (gronowego).

Starty korzeń chrzanu należy zalać winem, zakorkować i odstawić w ciemne i chłodne miejsce na kilka dni.

Wino chrzanowe pomaga w problemach żołądkowych, w kłopotach z wątrobą, przy niestrawności oraz nerwicy żołądka.

Tonik kosmetyczny

Składniki:

  • Starty korzeń chrzanu,
  • Szklanka octu (winnego lub jabłkowego).
Właściwości pielęgnacyjne chrzanu

Właściwości pielęgnacyjne chrzanu

Stary na drobnej tarce korzeń chrzanu należy zalać octem, a następnie odstawić w chłodnym i ciemnym miejscu na 14 dni. Po tym czasie powstałą miksturę odcedzamy przez gazę i jest gotowa do użycia.

Tonik z chrzanu rozjaśnia przebarwienia, blizny, piegi, przebarwienia słoneczne, wygładza skórę, leczy trądzik, działa antybakteryjnie i antygrzybicznie.

Maseczka chrzanowa

Składniki:

  • Starty korzeń chrzanu,
  • Jogurt naturalny.

Starty na tarce, na drobnych oczkach chrzan należy wymieszać z kubeczkiem jogurtu naturalnego, a następnie tak powstałą maseczkę nałożyć na skórę twarzy, szyi i dekoltu. Po 10-15 minutach maseczkę należy zmyć wodą.

Maseczka chrzanowa wykazuje działanie antybakteryjne i antygrzybiczne. Zmniejsza zmarszczki, minimalizuje oznaki starzenia się skóry, rozjaśnia piegi i przebarwienia.